Past Simple qachon ishlatiladi?
Past Simple (oddiy oʻtgan zamon) oʻtmishda boshlanib, tugagan ish-harakat haqida gapirganda ishlatiladi. Koʻpincha vaqt aniq aytiladi: yesterday (kecha), last week (oʻtgan hafta), two days ago (ikki kun oldin), in 2020.
I visited my grandmother yesterday. — Kecha buvimnikiga bordim.
She watched a film last night. — U kecha kechqurun film koʻrdi.
We went to Samarkand in June. — Biz iyunda Samarqandga bordik.
He didn't call me. — U menga qoʻngʻiroq qilmadi.
Did you finish your homework? — Uy vazifangni tugatdingmi?Toʻgʻri feʼllar: -ed
Odatda +ed: work → worked, play → played, watch → watched
-e bilan tugasa +d: live → lived, like → liked, dance → danced
undosh + y → -ied: study → studied, try → tried (lekin: play → played)
qisqa feʼl, unli+undosh: stop → stopped, plan → plannedNotoʻgʻri feʼllar
Koʻp ishlatiladigan feʼllarning oʻtgan zamon shakli qoidaga boʻysunmaydi — ularni yodlash kerak:
go → went have → had see → saw come → came
get → got make → made eat → ate drink → drank
buy → bought take → took write → wrote read → read
give → gave know → knew say → said do → didto be ning oʻtgan zamoni: I/he/she/it was, you/we/they were. I was tired., They were at school.
Inkor va savol: did
Inkor va savolda barcha shaxslar uchun did ishlatiladi, asosiy feʼl esa birinchi shaklda (oʻzgarmagan holda) keladi:
Tasdiq: She went to the cinema.
Inkor: She didn't go to the cinema. (didn't = did not)
Savol: Did she go to the cinema? — Yes, she did. / No, she didn't.
Wh-: Where did she go?to be bilan did ishlatilmaydi: I wasn't at home., Were you tired?
Eng koʻp uchraydigan xato — feʼlni ikki marta oʻtgan zamonga qoʻyish: «I didn't went», «Did you saw?». did allaqachon oʻtgan zamonni bildiradi, shuning uchun feʼl oddiy shaklda qoladi: I didn't go., Did you see?
Oʻzbek tilida «bordim» va «borgan edim» bor, ingliz tilida esa oddiy hikoya uchun Past Simple yetarli: Yesterday I got up, had breakfast and went to work.
Eslab qoling
- Past Simple — tugagan, oʻtmishdagi ish-harakat:
yesterday,last year,ago. - Toʻgʻri feʼllar
-edoladi:worked,lived,studied,stopped. - Notoʻgʻri feʼllarni yodlang:
went,saw,bought,had. - Inkor va savolda
did+ feʼlning birinchi shakli:didn't go,Did you go? was/were—to bening oʻtgan zamoni, ular bilandidkerak emas.
