Zukkolar
IQ testni yechishKurslarBepul testlarBlogQanday ishlaydi
KirishRoʻyxatdan oʻtish

Geometriya asoslari · birinchi mavzu — bepul

Geometriya asoslari

Burchaklar, yuzalar, hajmlar va tekislikdagi figuralar.

Mavzu testi

5 ta savol. Har bir javob darhol tekshiriladi; oʻtish uchun kamida 4 tasiga toʻgʻri javob bering. Roʻyxatdan oʻtish shart emas.

Geometriya asoslari

Nuqta, toʻgʻri chiziq, kesma

  • Toʻgʻri chiziq ikki tomonga cheksiz davom etadi. Ikki turli nuqta orqali faqat bitta toʻgʻri chiziq oʻtadi.
  • Kesma — toʻgʻri chiziqning ikki nuqta bilan chegaralangan qismi.

Nuqta kesmada yotsa, kesma ikki boʻlakka boʻlinadi va uzunliklar qoʻshiladi: AM = 3 sm, MB = 5 sm boʻlsa, AB = 3 + 5 = 8 sm.

Burchaklar

Burchak gradusda oʻlchanadi:

  • oʻtkir burchak — 90° dan kichik;
  • toʻgʻri burchak — aynan 90°;
  • oʻtmas burchak — 90° dan katta, 180° dan kichik;
  • yoyiq burchak — 180°.

Har qanday uchburchakning uchta ichki burchagi yigʻindisi 180° ga teng.

Perimetr va yuza

Perimetr — shaklning barcha tomonlari uzunliklari yigʻindisi (sm). Yuza — shakl egallagan joy (sm²).

Uchburchak:            P = a + b + c
Toʻgʻri toʻrtburchak:  P = 2 · (a + b)    S = a · b
Kvadrat:               P = 4 · a          S = a²

Kvadratning perimetri 24 sm boʻlsa, tomoni 24 / 4 = 6 sm, yuzi 6 · 6 = 36 sm². Toʻgʻri toʻrtburchakning yuzi 30 sm², bir tomoni 5 sm boʻlsa, ikkinchi tomoni 30 / 5 = 6 sm.

Pifagor teoremasi va aylana

Toʻgʻri burchakli uchburchakda toʻgʻri burchakni hosil qilgan tomonlar katetlar, uning qarshisidagi tomon gipotenuza deyiladi. Pifagor teoremasi faqat shunday uchburchak uchun ishlaydi: c² = a² + b². Katetlar 6 sm va 8 sm boʻlsa, c² = 36 + 64 = 100, demak c = 10 sm.

Aylana uzunligi:  L = 2 · π · r
Doira yuzi:       S = π · r²

r = 5 sm, π = 3,14 boʻlsa: L = 2 · 3,14 · 5 = 31,4 sm, S = 3,14 · 25 = 78,5 sm².

Eslab qoling

  1. 2 · π · r — uzunlik, π · r² — yuza. Ularni adashtirmang.
  2. Pifagor teoremasida c — har doim gipotenuza.